Klimaatdoelstellingen: het bos door de bomen

koolstofvrij
Klimaatdoelstellingen, op verschillende niveaus verschillen ze. Zie je het bos door de bomen nog? Het VEB brengt raad.

Laat ons eerst naar het brede plaatje kijken en vervolgens inzoomen.

De Europese 2020-doelstellingen waren heel eenvoudig om te onthouden: tegen 2020 moesten we 20% CO2 besparen, 20% energie besparen  en 20% van de energie moest hernieuwbaar zijn.

Kijken we even verder, naar 2030, dan legt Europa 40% CO2-besparing op (tegenover 1990), minimum 32,5% energiebesparing (tegenover 2007) en minstens 32% van de energie moet hernieuwbaar zijn.

Dan zijn we er nog niet: Europa maakt een onderscheid tussen ETS en non-ETS-sectoren. ETS staat voor Emission Trading System, het systeem van de emissiehandel dus. De energiesector en zware industrie maken deel uit van de ETS-sector. Zij moeten in verhouding wat meer besparen, en daarvoor is Europa rechtstreeks verantwoordelijk. Voor alle andere sectoren, jullie dus, geldt globaal genomen de non-ETS doelstelling van 30% CO2-besparing. Verschillende lidstaten krijgen wel andere doelstellingen opgelegd, voor België is dat 35% CO2-besparing tegen 2030.

Het Vlaams Energie- en Klimaatplan voor 2021 tot 2030 volgt deze 35%-doelstelling.

2030 gaat er zo zijn, onze neuzen zouden dus best al meer richting 2050 staan. De belangrijkste doelstelling die je moet onthouden is dat we klimaatneutraal moeten zijn tegen 2050. Klimaatneutraal wil zeggen dat de CO2-uitstoot tegen dan tot 0 moet gereduceerd zijn. Na een forse energiebesparing, moet de volledige resterende energiebehoefte dus ingelost worden met hernieuwbare energie.

Op 29 mei 2020 keurde de Vlaamse regering de langetermijnrenovatiestrategie (LTRS) goed voor gebouwen. Deze strategie stippelt het logische pad uit naar een klimaatneutraal gebouwenpark voor verwarming, sanitair warm water, koeling en verlichting tegen 2050.

De regering ziet een voorbeeldrol weggelegd voor publieke gebouwen. Daarvoor is het streven om klimaatneutraal te zijn tegen 2045. De sectoren zorg en onderwijs vormen daarin de uitzondering. Zij mogen wel 2050 als finishlijn hanteren.

Om dit doel te behalen zal het energieverbruik van niet-woongebouwen tegen 2050 volgens de huidige inzichten met 33% omlaag moeten ten opzichte van het energieverbruik van 2020.

Om het streefdoel te halen zijn binnen de langetermijnrenovatiestrategie ook tussendoelstellingen bepaald voor 2030 en 2040:

mijlpalen langetermijnrenovatiestrategie Vlaamse overheid

Dus we streven tegen 2030 naar 11% energiebesparing ten opzichte van 2020 en 23% CO2-besparing. In 2040 zouden we dan op 24% energiebesparing moeten zitten en 65% CO2-besparing.

Deze percentages moet je dus eerder zien als een foto van de huidige situatie. De enige vaste doelstelling is klimaatneutraliteit tegen 2045 of 2050, hoe we daar geraken kan nog verschuiven, afhankelijk hoe ver we staan.

Het Vlaams Energiebedrijf wordt in de langetermijnrenovatiestrategie enkele keren vermeld. De Vlaamse regering wil verder inzetten op grootschalige begeleidingsprogramma’s zoals we met VIPA voor de zorg- en welzijnssector opzetten. Onze energieprestatiecontracten, Masterplan Energie en raamcontracten voor renovatiewerken worden als ontzorgingsinitiatieven naar voor geschoven. Ook projecten zoals CitizEE en SURE2050 komen als goede voorbeelden aan bod. De langetermijnrenovatiestrategie schuift Terra naar voor als rapportagetool voor de energie- en klimaatdoelstellingen van de Vlaamse overheid.

Voor de centrale overheid blijft de regering inzetten op het Actieplan Energie-Efficiëntie om de doelstelling te behalen. De jaarlijkse besparing in primaire energie wordt opgeschroefd van 2,09% naar 2,5%. De meerjarenstrategie om deze besparing te behalen moeten centrale overheden ook voor hun eigen gebouwen opnemen in het ondernemingsplan. Voor deze strategie kan je ook beroep doen op onze dienst Masterplan Energie. De Vlaamse regering stelt via het Actieplan jaarlijks middelen ter beschikking om energiebesparingsprojecten uit te voeren. Laat die kans dus niet onbenut!

Bekijk hier hoe je deze middelen kan verkrijgen.