16.09.26

Airco is een kortetermijnoplossing: renovatietips voor lokale besturen

Podcast energietransitie aflevering 1 lokale besturen en gebouwen

Beluister aflevering 1: renovatie in Mechelen en Pelt

Klik op onderstaande Spotify speler om de eerste aflevering te beluisteren.

Hoe maken steden en gemeenten hun patrimonium klimaatneutraal tegen 2050? In de podcast energietransitie aflevering 1, lokale besturen en gebouwen, gaan Steven Van Esser, transitiemanager van veb, Annelies Van De Vyver, afdelingshoofd vastgoedmanagement en Julie Mutsaers, deskundige gebouwen van gemeente Pelt, in gesprek over toekomstbestendig vastgoedbeheer. 

Hun boodschap is duidelijk: de grootste winst zit niet altijd in technische ingrepen, maar in strategische keuzes over gebouwen en ruimtegebruik. Hieronder de link naar de podcast aflevering en enkele belangrijke thema’s en inzichten die in de podcast naar voren komen.

Enkele actuele thema’s uit de podcast 

Airco is vaak een kortetermijnoplossing

Bij warme zomers wordt airconditioning vaak als oplossing naar voren geschoven. Toch waarschuwen onze experts voor die reflex. 

Annelies Van De Vyver merkt op dat veel bestaande installaties ontworpen zijn voor een ander klimaat. "Veel technische installaties zijn berekend op gemiddelde temperaturen uit het verleden. Vandaag bevinden we ons in een nieuwe situatie." Volgens Julie Mutsaers van de gemeente Pelt moeten lokale besturen zich afvragen of elk gebouw dezelfde investeringen nodig heeft. 

"Moeten we elk gebouw een airco geven? Of kunnen we gebouwen slimmer gebruiken en inspelen op nieuwe manieren van werken?" 

Volgens veb is airco vaak een kortetermijnoplossing. Op lange termijn is anders bouwen zoals inzetten op flexibele gebouwen met dikkere muren, slim ruimtegebruik en een toekomstgerichte bouwvisie belangrijker. 
 

Denk vanuit je volledige patrimonium 

Om tegen 2050 een klimaatneutraal patrimonium te realiseren, moeten lokale besturen verder kijken dan individuele gebouwen. De energietransitie begint volgens Steven Van Esser bij twee vragen: wat is het DNA van onze gemeente en worden onze ruimtes optimaal benut?

Steven Van Esser transitiemanager
 
“De energietransitie begint bij twee vragen: wat is het DNA van onze gemeente en worden onze ruimtes optimaal benut?” 
Steven Van Esser
Transitiemanager bij veb

Een goed patrimonium ondersteunt de identiteit en ambities van een gemeente. Daarom is het belangrijk om eerst een volledig overzicht van het bestaande vastgoed op te maken en vervolgens te bepalen welke gebouwen echt bijdragen aan de toekomstvisie. 

Elke vierkante meter telt

Efficiënt ruimtegebruik is volgens de sprekers één van de krachtigste hefbomen om de energietransitie te versnellen.

"Elke vierkante meter die goed gevuld is, heb je ergens anders niet nodig." Door functies te combineren en gebouwen intensiever te gebruiken, kunnen lokale besturen zowel renovatiekosten als energieverbruik verminderen. Dat is nodig, want Vlaanderen renoveert vandaag aan ongeveer 0,8% gebouwen per jaar, terwijl een tempo van 4% nodig is om de klimaatdoelstellingen te halen. 

De Stroming in gemeente Pelt, een voorbeeld van een multifunctioneel gebouw

Durf keuzes maken 

Gemeente Pelt stelt zichzelf de vraag: "Hebben we die gebouwen nog nodig?"

Die oefening leidde onder meer tot het samenbrengen van verschillende organisaties in het oude gemeentehuis van Neerpelt. Ook in de bibliotheek werd gekozen voor gedeeld ruimtegebruik, na overleg met gebruikers en inwoners.

De belangrijkste les? Investeer niet automatisch in nieuwbouw, maar onderzoek eerst hoe bestaande gebouwen slimmer kunnen worden ingezet. 

Bekijk het voorbeeld van De Stroming in Pelt

Julie Mutsaers
 
“Durf jezelf de vraag stellen: 
hebben we die gebouwen nog wel nodig?” 
Julie Mutsaers
Deskundige gebouwen bij gemeente Pelt

Betrek gebruikers van bij de start 

Een duurzaam vastgoedbeleid slaagt alleen wanneer er voldoende draagvlak is. Daarom benadrukken de experts het belang van participatie, samenwerking tussen verschillende diensten binnen de gemeente en een verbindende rol voor de energiecoördinator. "Publieke gebouwen zijn meer dan een hoop stenen." Ze zijn ontmoetingsplaatsen, ondersteunen dienstverlening en hebben een belangrijke maatschappelijke functie. 

Keerdok in Mechelen

Kantoorgebouw of parkeergarage? Beide!

Volgens Steven Van Esser moeten gebouwen ontworpen worden voor veranderende noden. "We hebben nood aan gebouwen die flexibel en multifunctioneel inzetbaar zijn." Omstandigheden veranderen. Het klimaat warmt op. Verenigingen en functies verdwijnen. De toekomst ligt niet bij monofunctionele gebouwen, maar bij gedeelde ruimtes die verschillende functies kunnen combineren. Zo worden gebouwen beter benut, dalen de kosten en stijgt hun maatschappelijke meerwaarde. Zo is er bijvoorbeeld het Keerdok in Mechelen dat momenteel dient als parking maar ook als kantoorruimte omgevormd kan worden. 

Zoals Annelies Van De Vyver het samenvat: 

Annelies Van De Vijver - stad Mechelen
 
“Stedelijk vastgoed gaat over maatschappelijk rendement, niet over economisch rendement.”  
Annelies Van De Vyver
Afdelingshoofd vastgoedmanagement 

Conclusie: drie tips uit de podcast

1
Denk niet gebouw per gebouw, maar vanuit je volledige patrimonium.
2
Maak keuzes op basis van het DNA van je gemeente en optimaal ruimtegebruik.
3
Ontwerp en beheer gebouwen flexibel, zodat ze kunnen inspelen op toekomstige behoeften.

De weg naar een klimaatneutraal patrimonium begint dan ook niet bij technologie, maar bij de vraag welke gebouwen een gemeente écht nodig heeft en hoe die zo slim mogelijk kunnen worden ingezet. Weet je niet waar te starten? Download het stappenplan met learnings uit de podcast.

Download stappenplan energietransitie 

``

Podcast energietransitie van veb

Beluister de volledige podcast!

Ontdek de visie van toonaangevende partijen binnen de energietransitie. In deze podcastreeks delen diverse gasten hun inspirerende visie, elk vanuit hun eigen perspectief en vakgebied. Ontdek hoe je de renovatie van jouw publieke gebouwen efficiënt aanpakt.

Meer info

Maak een afspraak
met Steven, onze
transitiemanager

Contacteer Steven voor al je vragen rond transitiebegeleiding.

Maak een afspraak met Steven

 

Steven Van Esser - transitiemanager